Ασθενείς με διαβήτη: 25 φορές μεγαλύτερος κίνδυνος να χάσουν το πόδι τους σε σύγκριση με τους υγιείς

Το διαβητικό πόδι αποτελεί μία από τις πιο επικίνδυνες επιπλοκές του σακχαρώδους διαβήτη, η οποία τείνει να λάβει εφιαλτικές διαστάσεις. Σε παγκόσμιο επίπεδο πραγματοποιείται ένας ακρωτηριασμός κάθε 30 δευτερόλεπτα. Το διαβητικό πόδι συμπεριλαμβάνει αλλοιώσεις από τις αρτηρίες που αιματώνουν τους μυς του άκρου ποδός, καθώς και μεταβολές στη μορφή και τη λειτουργία των μυών και των αρθρώσεων. Αποτέλεσμα αυτού είναι η απώλεια της ποδικής καμάρας και η δημιουργία μέγιστης πίεσης στον άκρο πόδα κάτι που οδηγεί σε πολλούς τραυματισμούς στο πόδι ή στα δάχτυλα και μπορεί να προκαλέσει ανεπανόρθωτες καταστάσεις. Το ιδιαίτερο με τους ασθενείς με διαβητική νευροπάθεια είναι ότι δεν νιώθουν πόνο λόγω της μειωμένης αισθητικότητας, με αποτέλεσμα να είναι ιδιαίτερα επιρρεπείς σε μικροτραυματισμούς, οι οποίοι μπορεί να οδηγήσουν στη δημιουργία πληγών και εξελκώσεων.
Οι διαβητικοί ασθενείς διατρέχουν 25 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο να χάσουν το πόδι τους σε σύγκριση με άλλους. Ο λόγος γι’ αυτό είναι τα έλκη που δημιουργούνται στα κάτω άκρα. Η ελλιπής αιμάτωση των κάτω άκρων δυσκολεύει την επούλωση των ελκών και συμβάλλει στην περαιτέρω νέκρωση των ιστών. Τα τραύμα μολύνεται και η εξέλιξη αυτού είναι ραγδαία, αφού μπορεί να καταλήξει σε γάγγραινα και σε ακρωτηριασμό. Οι διαβητολόγοι είναι κατηγορηματικοί: οποιοσδήποτε πόνος στα κάτω άκρα, ή οποιαδήποτε σχισμή στα πέλματα πρέπει να αναφέρεται άμεσα στο θεράποντα ιατρό. Ο ποδολόγος- ποδίατρος, απόφοιτος πανεπιστημιακής σχολής, είναι αυτός που θα αναλάβει την περιποίηση και τη φροντίδα του διαβητικού ποδιού, αλλά και θα εκπαιδεύσει τον ασθενή για το τι πρέπει να προσέχει και τι να αποφεύγει. Ο ποδολόγος μπορεί να επέμβει με καθαρισμό των διαβητικών ελκών. Επίσης μπορεί να κατασκευάσει εξατομικευμένα ορθωτικά πέλματα, τα οποία θα αποφορτίσουν τα σημεία εκείνα του ποδιού που έχουν έλκη, ώστε να βοηθήσουν στην επούλωσή τους.

Οι φαρμακοποιοί πρέπει να ενημερώνουν τους ασθενείς με διαβήτη ότι πρέπει:
● Να μετρούν συστηματικά το διαβήτητους
● Να ελέγχουν καθημερινά τα πόδια τους για πληγές, κάλους, οίδημα, κοψίματα, φουσκάλες
● Να πλένουν τα πόδια τους
● Να ρυθμίζουν τη θερμοκρασία του νερού δοκιμάζοντάς το με τον αγκώνα τους, διότι τα πόδια μπορεί να έχουν απώλεια αίσθησης
● Να τα στεγνώνουν πολύ καλά, με ιδιαίτερη προσοχή ανάμεσα στα δάχτυλα
● Να κόβουν ίσια τα νύχια για να αποφύγουν την ανάπτυξη νυχιών μέσα στο δέρμα που μπορεί να προκαλέσει φλεγμονή
● Να μην περπατούν ποτέ ξυπόλητοι
● Να αποφεύγουν τα ψηλά τακούνια
● Να επιλέγουν υποδήματα από μαλακό δέρμα, ευρύχωρα και με κορδόνια
● Το βασικότερο όμως είναι να ζητούν βοήθεια για τη φροντίδα των ποδιών τους και όχι να προσπαθούν να το αντιμετωπίσουν μόνοι τους

Το διαβητικό πόδι: Τι είναι και πώς προλαμβάνεται
Το διαβητικό πόδι αποτελεί μία από τις σοβαρότερες επιπλοκές του σακχαρώδους διαβήτη. Η περιοχή του ποδιού κάτω από τους αστραγάλους εμφανίζει βλάβες, ανοιχτές πληγές (έλκη) και μολύνσεις που παραμορφώνουν το πόδι και μπορεί να οδηγήσουν σε γάγγραινα και να απαιτείται ο ακρωτηριασμός του. Εκτιμάται ότι κάθε μισό λεπτό κάπου στον κόσμο γίνεται ένας ακρωτηριασμός εξαιτίας αυτής της σοβαρής επιπλοκής, η οποία οφείλεται σε νευροπάθεια που εμφανίζεται στην πορεία του διαβήτη. Τα κύρια συμπτώματα της διαβητικής νευροπάθειας στα πόδια είναι: πόνος, κράμπες, μούδιασμα, μυρμήγκιασμα, αίσθηση καψίματος, σουβλιές ή τσιμπήματα, φαγούρα, επιδείνωση της αίσθησης καψίματος και του πόνου τη νύχτα, πόνος στις γάμπες με τη βάδιση, μέχρι και απώλεια αίσθησης του πόνου ακόμα και όταν υπάρχει τραύμα.

Απλές συμβουλές που αν εφαρμοστούν από τα άτομα με διαβήτη σώζουν πόδια:
● Να μην περπατούν ποτέ ξυπόλυτοι
● Να ελέγχουν κάθε βράδυ τα πόδια για μικροαμυχές, πληγές ή αλλαγή του χρώματος των δακτύλων
● Να χρησιμοποιούν καθρεφτάκι για να ελέγξουν τα πέλματα αν υπάρχουν πληγές
● Να ελέγχουν στα παπούτσια αν υπάρχουν εσωτερικές ραφές ή κάποιο καρφί που μπορεί να προκαλέσει τραύμα
● Να μην πλησιάζουν τα πόδια σε θερμαντικά σώματα (υπάρχει κίνδυνος εγκαυμάτων)
● Να πλένουν τα πόδια με χλιαρό νερό κάθε βράδυ
● Αν τα πέλματα είναι ξηρά, να χρησιμοποιούν ειδικούς αφρούς, όχι βαζελίνη
● Να κόβουν τα νύχια σε ευθεία γραμμή, ώστε να μην υπάρχουν αιχμές που τραυματίζουν τα πόδια
● Να μην αφαιρούν κάλους από μόνοι τους και να απευθύνονται πάντα σε εξειδικευμένο προσωπικό

Ε. Α. Αρβανιτάκης, Ποδολόγος - ποδίατρος

Πρόεδρος του Ελληνικού Συλλόγου Ποδιάτρων-Ποδολόγων, hd student
in podiatry, Msc, bsc (hons) podiatry mps

ΚΑΙΣΑΡΙΑΝΗ

Εθνικής Αντιστάσεως 121, Τ.Κ.:161 22
210 7258116
Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

ΚΟΛΩΝΑΚΙ

Νεοφύτου Δούκα 10, Τ.Κ.:106 74
210 7233092
Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ

Πλ. Κορνάρου 31, Τ.Κ.:712 01
2810 344000
Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.